Civil Engineering

احداث تونل رسالت از جمله طرح‌های ارزشمند مهندسی دو دههٔ اخیر شهر تهران است اهمیت به‌سزای این پروژه، در نظر گرفتن هم زمان مسائل سازه‌ای و معماری و هم‌چنین منظر شهری را ضروری می‌نماید. در این مقاله به بیان شیوهٔ طراحی و روش اجراء پایدارسازی و زیباسازی حاشیه‌های تونل رسالت در قسمت بازشوی نظامی گنجوی پرداخته شده است.
در انتخاب روشی برای پایدارسازی ترانشه‌های خاکی بالادست و اطراف تونل در قسمت بازشو، عوامل مختلفی می‌بایست در نظر گرفته شود که عبارتند از:
۱) روشی که با توجه به روزشمار پروژه، سرعت اجراء بالائی داشته باشد.
۲) علاوه بر پایداری، زیبائی شهری و منظر بزرگراه را تأمین کند.
۳) با توجه به تغییرات احتمالی در طرح و موقعیت سازه‌های احداثی از جمله مخزن آب و اتاق کنترل ترافیک، انعطاف‌پذیر باشد.
۴) از نظر ظاهری و معماری با نمای بتنی پرتال‌های ورودی تونل هم‌آهنگی داشته باشد.
۵) از پایداری استاتیکی و لرزه‌ای مناسب و کافی برخوردار باشد.

عایق کاری نقش بسیار مهمی در گرم نگه داشتن ساختمان در فصل زمستان و خنک نگه داشتن آن در فصل تابستان دارد . به کمک عایق کاری می توان یک خانه را در زمستان ۵ درجه گرمتر و در تابستان ۱۰ درجه خنک تر نگه داشت .
● انواع عایق کاری :
۱) عایق هایی که در ساختار آنها حبابهای هوا وجود دارد و باعث کاهش هدایت حرارت می شوند.
۲) عایق هایی که حرارت را باز می تابند .پشت این عایق ها باید حدود ۲۰ میلی متر فاصله هوایی تعبیه شود .
● عایق ها چگونه ارزیابی می شوند ؟
فاکتور مهم در انتخاب عایق ها ، میزان مقاومت حرارتی آن هاست .هر قدر n مقاومت بالاتر باشد ، عایق حرارت را کمتر از خود عبور می دهد و صرفه جویی که به همراه دارد افزایش می یابد ، پس به جای ضخامت عایق ها ،باید مقاومت حراتی آن ها با هم مقایسه شوند.
عایق های گوناگون با مقاومتهای حرارتی برابر ، از نظر میزان صرفه جویی در انرژی همانند هستند و تنها اختلاف آنها در قیمت و محل کاربرد است .
● چه جاهایی باید عایق کاری شوند؟

آب بندان های شمال علاوه بر تأمین آب کشاورزی و صید ماهی، نقش مهمی در طراوت طبیعت دارد. آب بندان ها همچنین زیستگاه میلیون ها پرنده مهاجر در فصول مختلف است.
● اهمیت حیاتی آب بندان ها در توسعه استان های شمالی
آب بندان ها یکی از منابع مهم تأمین آب برای اراضی شالیزاری است که به ازای هر هکتار آب بندان ۵ تا ۶ هکتار زمین شالیزاری آبیاری می شود. در این آب بندان ها پرورش ماهی شغل سودآوری است که بخشی از ساکنان شمال کشور به آن مبادرت می کنند.با توجه به این اطلاعات به نظر می رسد آب بندان ها در ایجاد اشتغال و درآمد برای روستاییان نقش مهمی ایفا می کند.
پراکنش نامنظم باران در استان های شمالی کشور موجب می شود تا در فصل تابستان که اغلب زمین های کشاورزی زیرکشت انواع محصولات است با کمبود رطوبت موجود در خاک مواجه شوند، شدت بالای تبخیر، تعرق و کمبود بارندگی سبب به هم خوردن تعادل رطوبتی خاک و گیاه می شود.
آب رودخانه ها و هرز آب ناشی از بارندگی در فصل های غیرکاشت از طریق کانال ها و پمپاژ به آب بندان ها هدایت شده و در فصل بهار و تابستان برای آبیاری مورد استفاده قرار می گیرد. با حداکثر بازدهی به ازای هر هکتار تا ۵ هکتار از اراضی شالیکاری مشروب می شود. مساحت کل آب بندان های استان های گلستان، مازندران و گیلان ۳۲ هزار و ۹۷۳ هکتار است که آب آبیاری ۸۱ هزار هکتار اراضی شالیزاری را تأمین می کند.

۱) کارگران کارگاه‌های ساختمانی باید مجهز به کلاه و کفش ایمنی باشند و بسته به شرایط و نوع کار، سایر وسایل حفاظت فردی همچون دستکش، ماسک، کمربند و طناب نجات نیزمطابق ضوابط آئین نامه مربوط باید در اختیار آنها قرار داده شود.
۲) تمامی معابر، پلکان‌ها، سطوح شیبدار، باز شوها، پرتگاه‌ها و نقاطی که احتمال خطر سقوط افراد را دربر دارند، باید با نرده و پوشش‌های موقت و مناسب حفاظت شوند .
۳ ) از کار کردن کارگران روی بام ساختمان‌ها در هنگام باد و توفان و بارندگی شدید و یا هنگامی که سطح بام پوشیده از یخ باشد ، جلوگیری به عمل آید .
۴ ) در هنگام کار روی بام‌های شیبدار و یا بام‌های پوشیده از صفحات شکننده مانند صفحات موجدار نور گیر و ورق‌های فشرده سیمانی (ایرانیت) باید از نردبان‌ها یا صفحات تراولینگ با عرض حداقل ۲۵سانتیمتر استفاده شود .این نردبان‌ها و صفحات باید محکم و مطمئن نصب شده باشند تا احتمال لغزش آنها در زیر پای کارگران کاهش یابد.
۵ ) در لبه سطوح شیبدار باید موانع مناسب و کافی برای جلوگیری از سقوط کارگر یا ابزار کارپیش بینی شود .
۶ ) کارگرانی که روی بام‌های شیبدار با شیب بیش از ۲۰ درجه کار می کنند باید مجهز به کمربند ایمنی و طناب نجات باشند.
۷ ) معابری که برای عبور فرغون یا چرخ‌های دستی ساخته می‌شود باید دارای سطوح صاف باشد و برای عبور هر فرغون حداقل یک متر عرض در نظر گرفته شود .
۸ ) قالب بتن باید قبل از بتن ریزی مورد بازرسی قرار گرفته و نسبت به استحکام آن اطمینان حاصل شود.
۹ ) هنگام برداشتن قالب بتن باید احتیاط‌های لازم به منظور حفاظت کارگران ازخطر احتمالی سقوط بتن یا قالب بکار برده شود.
۱۰ ) دستگاه‌های بتن ساز باید دارای ضامن باشند تا هنگام تمیز کردن‌، دستگاه را قفل و از حرکت اتفاقی آن جلوگیری شود.